Indomethacine

Indomethacine is een actief ingrediënt dat wordt gebruikt om milde tot matige pijn, koorts en ontstekingen te behandelen. Het behoort tot de groep van niet-steroïde anti-inflammatoire geneesmiddelen (NSAID's). Het werkzame bestanddeel is verkrijgbaar in capsulevorm met verlengde afgifte, als oogdruppels en als oplossing. Capsules met verlengde afgifte zijn speciale capsules die de werkzame stoffen vertraagd vrijgeven. Het zijn meestal harde capsules die oplossen in de maag en microkorrels afgeven. Deze hebben een enterische coating die met vertraging oplost in de dunne darm. Pas dan kan het werkzame bestanddeel door de dunne darm worden opgenomen. Indometacine is een indoolazijnzuurderivaat dat vaak aanwezig is als een wit/geel kristallijn poeder en onoplosbaar is in water. Indometacine is ook beschikbaar als een prodrug in de vorm van acemetacine. Een prodrug is een inactieve stof die pas in het lichaam, waar het geacht wordt te werken, wordt omgezet in zijn actieve vorm.

Indomethacine werkt door het enzym cyclo-oxygenase, kortweg COX, te remmen. Dit wordt vaak een COX-remmer genoemd. Door de actieve stof aan de bindingsplaats te binden, kan het eigenlijke substraat, namelijk arachidonzuur, zich niet binden aan de receptor. De remming van cyclo-oxygenase leidt tot een afname van de prostaglandinesynthese. Prostaglandines zijn op hun beurt betrokken bij ontstekingsreacties. Er zijn verschillende cyclo-oxygenase enzymen en indomethacine remt ze allemaal. In tegenstelling tot andere NSAID's remt het ook het enzym fosfolipase A2. Dit is verantwoordelijk voor het vrijkomen van arachidonzuur uit fosfolipiden.

Indomethacine wordt afgebroken in de lever. De biologische beschikbaarheid, d.w.z. het percentage van het werkzame bestanddeel dat beschikbaar is in het bloed, is 90%. Dit hoge cijfer is waarschijnlijk te danken aan het feit dat indomethacine niet onderhevig is aan het first-pass effect (dit is nog niet volledig opgehelderd). Het first-pass effect treedt op bij de meeste werkzame stoffen die in de maag of dunne darm worden opgenomen. De werkzame stof wordt door het slijmvlies van de maag of dunne darm opgenomen en via de poortader (vena portae) naar de lever getransporteerd. In de lever, voordat de werkzame stof in de systemische circulatie komt, wordt het voor de eerste keer gemetaboliseerd, zodat de werkzame stof vervolgens in mindere mate beschikbaar is voor het lichaam. Het first-pass effect heeft een grote invloed op de biologische beschikbaarheid van de respectieve werkzame stoffen in het lichaam. De halfwaardetijd, d.w.z. de tijd die het lichaam nodig heeft om de helft van de werkzame stof uit te scheiden, is 4,5 uur. De maximale plasmaconcentratie (Cmax), d.w.z. de maximale concentratie van het werkzame bestanddeel in het bloedplasma (vloeibare celvrije deel van het bloed), wordt na ongeveer 1 tot 1,5 uur bereikt.

Neem indomethacine altijd precies in zoals beschreven in de bijsluiter of zoals geadviseerd door uw arts.

Volwassenen:

De gebruikelijke aanbevolen dosis is tweemaal daags 75 mg .

De maximale dagelijkse dosis van 200 mg mag NIET worden overschreden.

Kinderen & adolescenten:

Gebruik onder de 18 jaar wordt NIET aanbevolen!

De volgende bijwerkingen kunnen optreden:

Zeer vaak:

• Hoofdpijn
• duizeligheid
• Sufheid

Vaak:

• Depressie
• Vermoeidheid
• Misselijkheid
• Verlies van eetlust
• braken
• buikpijn
• obstipatie
• Diarree

Soms:

• Geluiden in de oren (tinnitus)
• Gehoorstoornissen
• Bloedingen in het maagdarmkanaal
• Doorbraak van bestaande darmschade
• Winderigheid
• Ontsteking van het maagslijmvlies (gastritis) of het mondslijmvlies
• Vasthouden van vocht
• Haaruitval

Zelden:

• Overgevoeligheidsreacties (jeuk, (huid)uitslag)
• Ontsteking van bloedvaten in de huid
• Ontsteking van drukgevoelige huidknobbeltjes
• Ademhalingsmoeilijkheden
• kortademigheid
• bloeddrukdaling
• shock
• Zwelling in het gezicht
• longoedeem
• Geestelijke stoornissen
• psychotische toestanden
• verwardheid
• wazig zicht
• dubbel zicht
• Pijn in de buurt van de oogbol
• angst
• flauwvallen
• sufheid
• Tintelingen en gevoelloosheid in de ledematen
• spraakstoornissen
• Zenuwstoornissen
• slapeloosheid
• Verergering van epilepsie of de ziekte van Parkinson
• Spiertrekkingen
• Spierzwakte
• stuiptrekkingen
• coma
• gehoorverlies
• tachycardie
• hartritmestoornissen
• hartkloppingen
• Hartinsufficiëntie
• pijn op de borst
• hoge bloeddruk
• lage bloeddruk
• Leverontsteking met geelzucht
• Zweren en bloedingen in het maagdarmkanaal (incl. slokdarm)
• Bloedingen in de vagina
• borstveranderingen
• Gevoeligheid voor aanraking
• opvliegers
• Toegenomen zweten
• bloedneuzen
• Veranderingen in bloedwaarden
• Uitscheiding van suiker via de urine
• Stijging van ureum en stikstof in het bloed

Zeer zeldzaam:

• Veranderingen in het bloedbeeld
• Levensbedreigende stollingsstoornissen
• Afzettingen en pathologische veranderingen in het ooggebied
• Eiwituitscheiding via de urine
• nieraandoeningen
• Ernstige huidreacties (blaarvorming, vervellen)

Frequentie onbekend:

• Pancreatitis

Er kunnen wisselwerkingen optreden als de volgende geneesmiddelen tegelijkertijd worden ingenomen:

• Geneesmiddelen die cortison bevatten
• andere NSAR's
• Geneesmiddelen die de bloedstolling remmen
• Geneesmiddelen om de bloedsuikerspiegel te verlagen
• lithium
• Selectieve serotonine heropnameremmers (SSRI's)
• probenecid
• Geneesmiddelen tegen uitdroging
• antihypertensiva
• digitalispreparaten
• fenylpropanolamine
• cyclosporine
• methotrexaat
• fenytoïne
• Alcohol

Indometacine mag NIET worden ingenomen in de volgende gevallen:

• in geval van allergie voor indometacine
• als u in het verleden een allergische reactie op andere NSAID's heeft gehad
• maagdarmbloedingen in het verleden bij gebruik van andere NSAID's
• huidige maagzweren of bloedingen in het maagdarmkanaal
• hersenbloeding of andere actieve bloeding
• bij onverklaarde hematopoëtische en stollingsstoornissen
• bij hartinsufficiëntie
• voor pijnbehandeling na bypassoperaties

Indomethacine kan worden gebruikt vanaf de leeftijd van 18 jaar.

Zwangerschap

Tijdens de zwangerschap mag indomethacine NIET worden gebruikt in de laatste twee trimesters van de zwangerschap (2e en 3e trimester).

De ervaring met indomethacine is matig, hoewel hoog voor de groep NSAID's. In het eerste trimester van de zwangerschap (1e trimester) werd geen verband gevonden tussen het gebruik van indomethacine en een verhoogd risico op misvormingen bij de ongeboren baby. Er zijn echter maar een paar rapporten hierover, maar ook geen rapporten die een verhoogd risico op misvormingen aantonen.

De groep NSAID's kan een blokkade van de ductus arteriosus botalli veroorzaken bij het ongeboren kind in het 2e en 3e trimester. Dit is een vasculaire verbinding tussen het hart en de longen (tussen de aorta en de longslurf). De verstopping kan leiden tot nierfunctiestoornissen, hoge bloeddruk en darmontsteking (dunne en dikke darm) bij de pasgeborene. Hier zijn veel rapporten over, vooral vanaf de 28e week van de zwangerschap.

Alternatieven voor indomethacine zijn

• Paracetamol, dat gedurende de hele zwangerschap kan worden gebruikt
• Ibuprofen, dat zwangere vrouwen kunnen gebruiken in het 1e en 2e trimester van de zwangerschap

voor borstvoeding

Indomethacine mag NIET worden gebruikt tijdens het geven van borstvoeding, omdat het kan leiden tot ernstige bijwerkingen bij de zuigeling, zoals hersenbloeding of nierfalen. Bij accidentele inname van indomethacine hoeft de borstvoeding niet te worden beperkt.

Als alternatief kunnen moeders die borstvoeding geven de volgende werkzame stoffen gebruiken:

• Ibuprofen
• diclofenac