Gastritis, ook wel maagslijmvliesontsteking genoemd, is een ontstekingsgerelateerde beschadiging van het maagslijmvlies(lat. tunica mucosa gastrica), waarbij, afhankelijk van de variatie, oppervlakkige tot diepere veranderingen kunnen optreden in het klierweefsel.
Afhankelijk van het verloop van de ziekte wordt een onderscheid gemaakt tussen acute en chronische gastritis. Deze laatste ontwikkelt zich meestal geleidelijk en manifesteert zich soms laat met vrij aspecifieke symptomen. Chronische gastritis wordt in principe onderverdeeld in drie types, die verschillen in hun oorzaken.
Type A - Auto-immuun gastritis | |
Ontwikkeling | Bij auto-immuunziekten produceert het menselijke immuunsysteem antilichamen tegen lichaamseigen cellen of celbestanddelen. In het geval van auto-immuun gastritis zijn antilichamen tegen een zuurvormend eiwit (H+/K+-ATPase) van de maagdarmcellen en/of intrinsieke factor bekend. Maagvestibulaire cellen zijn cellen in het maagslijmvlies die verantwoordelijk zijn voor de productie van zoutzuur (een bestanddeel van maagsap, HCl) en intrinsieke factor (een eiwit voor de absorptie van vitamine B12 in de dunne darm). De ontsteking die wordt veroorzaakt door de auto-antilichamen leidt tot het afsterven van de maagslijmvliescellen en atrofie van het maagslijmvlies. Helicobacter pylori-bacteriën, die anders worden geassocieerd met type B gastritis, kunnen ook betrokken zijn bij de ontwikkeling van type A gastritis. |
Frequentie | Auto-immuun gastritis is de zeldzaamste vorm van chronische gastritis, met 3-6% van alle gevallen. Het kan een erfelijke component hebben en treft bijna uitsluitend Noord-Europeanen of Scandinaviërs. |
Type B - Bacteriële gastritis | |
Oorsprong | Type B gastritis wordt veroorzaakt door de bacterie Helicobacter pylori, die van mens tot mens wordt overgedragen. |
Frequentie | Type B gastritis maakt ongeveer 80-90% uit van alle chronische gastritis en is het meest voorkomende subtype. Het aantal getroffenen neemt correlatief toe met de leeftijd, naarmate de H. pylori-besmetting toeneemt. Er zijn nauwelijks gevallen onder de 20 jaar. |
Type C - Chemische gastritis | |
Ontwikkeling | Type C gastritis wordt veroorzaakt door een chemisch-reactieve irritatie van de maag. Dit kan bijvoorbeeld worden veroorzaakt door niet-steroïde anti-inflammatoire geneesmiddelen (NSAID's), zoals ibuprofen, acetylsalicylzuur, naproxen of diclofenac. Het gebruik ervan remt de vorming van het weefselhormoon prostaglandine, dat verantwoordelijk is voor de vorming van maagslijm en maagzuurneutraliserende stoffen. Andere stoffen zoals nicotine en alcohol en, in zeldzamere gevallen, reflux (terugvloeiing) van gal kunnen ook verantwoordelijk zijn voor type C gastritis. |
Frequentie | Ongeveer 10-15% van alle chronische gastritis is een chemische gastritis. |
Chronische ontsteking van het maagslijmvlies veroorzaakt vaak geen of onkarakteristieke gastro-intestinale klachten. Acute gastritis met bijbehorende symptomen is mogelijk in de context van chronische gastritis.
Type A |
|
Type B | Gastritis type B veroorzaakt geen specifieke symptomen. Er is echter een verhoogd risico op:
|
Type C | Dit type gastritis vertoont ook alleen aspecifieke symptomen die lijken op die van acute gastritis. Mogelijke complicaties zijn maagbloedingen en maagzweren. |
Type A | Er bestaat nog geen manier om de oorzaak van auto-immuun gastritis te behandelen. Als er een vitamine B12-tekort is, moet de vitamine worden vervangen (vaak voor de rest van het leven van de patiënt). Als er H. pylori wordt gevonden, moet deze worden uitgeroeid (zie hieronder). | ||||
Type B | De eerste stap bij bacteriële gastritis is de uitroeiing van Helicobacter pylori. Er zijn verschillende behandelingsschema's die worden geselecteerd op basis van resistentie en individuele factoren:
Als de therapieën niet succesvol zijn, moet er getest worden op antibioticaresistentie. | ||||
Type C |
|
Alle aanbevelingen die gelden voor acute gastritis kunnen ook de symptomen van chronische gastritis verlichten. Dit zijn bijvoorbeeld een licht dieet, het vermijden van koffie, alcohol en nicotine, stressvermindering en voldoende vochtinname.
Chronische gastritis kan enkele weken tot jaren duren. Afhankelijk van de oorzaak kan chronische gastritis ook genezen zonder complicaties.
De prognose hangt af van het type gastritis:
Erosies (oppervlakkige afwijkingen van het maagslijmvlies met een intacte maagwand) in acute of chronische vorm zijn ook mogelijk. Ze zijn het symptoom van verschillende beschadigingen of ziekten, maar de precieze oorzaak blijft meestal onontdekt.
Om maagcarcinomen in een vroeg stadium op te sporen en te behandelen, worden bij chronische gastritis regelmatige gastroscopieën aanbevolen.
Een algemeen bewuste omgang met alcohol, nicotine en pijnstillers vermindert het risico op het ontwikkelen van chronische gastritis.
Als pijnstillers gedurende een lange periode worden ingenomen, wordt aanbevolen dat risicopatiënten tegelijkertijd een protonpompremmer (PPI) nemen.
Olivia Malvani, BSc
Dr. med. univ. Bernhard Peuker, MSc
Cyanocobalamine CF 1 mg/ml, injectievloeistof
Centrafarm
Metronidazol 5 mg/ml in VIAFLO, oplossing voor intraveneuze infusie
Baxter
Metronidazol Actavis 250 mg, omhulde tabletten
Actavis
Metronidazol 500 PCH, omhulde tabletten 500 mg
Pharmachemie
Metronidazol Sandoz 500, omhulde tabletten 500 mg
Sandoz
Metronidazol 250 PCH, omhulde tabletten 250 mg
Pharmachemie
Rosiced 7,5 mg/g crème, crème
Pierre Fabre
Metronidazol Actavis 500 mg, omhulde tabletten
Actavis
Nidazea 7,5 mg/g gel, gel
Louis Widmer
Claritromycine Actavis 500 mg, filmomhulde tabletten
Actavis
Claritromycine Sandoz 125 mg/5 ml, granulaat voor orale suspensie
Sandoz
Claritromycine Sandoz suspensie 125 mg/5 ml, granulaat voor orale suspensie
Sandoz
Claritromycine Sandoz 500 mg, filmomhulde tabletten
Sandoz
Claritromycine 500 Ranbaxy, filmomhulde tabletten 500 mg
Ranbaxy UK
Claritromycine Sandoz 250 mg/5 ml, granulaat voor orale suspensie
Sandoz
Claritromycine Sandoz suspensie 250 mg/5 ml, granulaat voor orale suspensie
Sandoz
Klacid 125 mg/5 ml granulaat voor orale suspensie
Abbott Laboratories
Amoxicilline Sandoz disper 1000 mg, dispergeerbare tabletten
Sandoz B.V. Veluwezoom 22 1327 AH ALMERE
Amoxicilline Sandoz 500 mg, harde capsules
Sandoz B.V. Veluwezoom 22 1327 AH ALMERE
Flemoxin Solutab 500 mg, tabletten
Astellas
Amoxicilline 100=1 PCH 100 mg/ml, poeder voor orale suspensie
Pharmachemie
Amoxicilline Disper Mylan 500 mg, tabletten
Mylan
Amoxicilline Apotex disper 500 mg, tabletten
Apotex
Amoxicilline CF 500 mg, capsules
Centrafarm
Amoxicilline disper 1000, dispergeerbare tabletten 1000 mg
Sandoz
Migrafin, poeder voor oraal gebruik
EU-Pharma B.V. De Steiger 41 1351 AC ALMERE
Metoclopramide HCl 10 PCH, tabletten 10 mg
Pharmachemie
Primperan injectie 10/2 ml, oplossing voor injectie 10 mg/ 2 ml
Eureco-Pharma
Primperan 10, zetpillen 10 mg
Sanofi
Metoclopramide HCl CF 10 mg, tabletten
Centrafarm
Primperan drank, drank 5 mg/5 ml
Sanofi
Primperan 20 mg, zetpillen
EU-Pharma
Metoclopramidemonohydrochloride Accord 10 mg tabletten
Accord Healthcare B.V. Winthontlaan 200 3526 KV UTRECHT
Domperidon CF 10 mg, tabletten
Centrafarm
Motilium zetpillen voor kinderen 30 mg
Johnson & Johnson
Motilium suspensie voor oraal gebruik 1 mg/ml
Medcor Pharmaceuticals B.V. Artemisweg 232 8239 DE LELYSTAD
Domperidon 10 mg Pharmachemie, tabletten
Pharmachemie
Domperidon JJC filmomhulde tabletten 10 mg
Johnson & Johnson
Domperidon 30 mg zetpillen Samenwerkende Apothekers
Samenwerkende Apothekers Nederland
Motilium zetpillen voor volwassenen 60 mg
Johnson & Johnson
Domperidon Mdq 10 mg, tabletten
Mediq Farma
Blader hier door onze uitgebreide database van A-Z medicijnen, met effecten, bijwerkingen en doseringen.
Alle actieve ingrediënten met hun werking, toepassing en bijwerkingen, evenals de medicijnen waarin ze zijn opgenomen.
Symptomen, oorzaken en behandeling van veelvoorkomende ziekten en verwondingen.
De weergegeven inhoud vervangt niet de originele bijsluiter van het medicijn, vooral niet met betrekking tot de dosering en werking van de afzonderlijke producten. We kunnen geen aansprakelijkheid aanvaarden voor de nauwkeurigheid van de gegevens, omdat deze gedeeltelijk automatisch zijn omgezet. Raadpleeg altijd een arts voor diagnoses en andere gezondheidsvragen.
© medikamio