Mifepriston

Mifepriston is een progesteronreceptorblokker die wordt gebruikt om een zwangerschap met medicijnen te beëindigen. De werkzame stof remt de werking van het zwangerschapshormoon progesteron. Hierdoor wordt het baarmoederslijmvlies losgemaakt en de daaropvolgende inname van een prostaglandine (misoprostol) na 48 uur brengt een kunstmatige miskraam teweeg.

In tabletvorm onder de handelsnaam Mifegyne® is mifepriston sinds 1998 toegelaten in Frankrijk, sinds 1991 in Groot-Brittannië, sinds 1992 in Duitsland en Zweden en sinds 1999 in de meeste andere Europese landen.
Das Arzneimittel ist während der gesamten Schwangerschaft wirksam, darf aber nur bis zum 49. Tag bzw. 7. Woche und 63. Tag bzw. 9. Woche (in Schweden und Großbritannien) nach Einsetzen der letzten Regelblutung auf Verschreibung und unter Aufsicht eines behandelnden Arztes eingenommen werden. In medizinischen Ausnahmefällen, wie zur Vorbereitung eines chirurgischen Schwangerschaftsabbruchs oder zur Weheneinleitung nach einem frühzeitigen fetalen Tod, ist Mifepriston auch zu späteren Zeitpunkten zugelassen. Aufgrund der Muttermund-öffnenden Eigenschaften wird das Medikament auch bei nicht schwangeren Frauen vor manchen gynäkologischen Eingriffen angewendet.

Naast de progesteronreceptor remt mifepriston ook de activiteit van de glucocorticoïdreceptor en wordt daarom ook gebruikt voor de behandeling van hypercortisolisme (overmatig cortisol) of het syndroom van Cushing (met secundaire ziekten zoals diabetes mellitus type 2 of glucose-intolerantie).

Farmacodynamica

Door mifepriston veroorzaakte remming van het homon progesteron, dat belangrijk is voor de instandhouding van de zwangerschap, verhindert de weeënremmende werking, zodat samentrekking van de baarmoeder kan plaatsvinden door toediening van prostaglandinen.

Bij de behandeling van het syndroom van Cushing remt mifepriston de binding van cortisol aan zijn receptor. Dit vermindert de effecten van een teveel aan cortisol (bijv. hoge bloedsuikerspiegel). De werkzame stof heeft ook een licht remmende werking op het mannelijk geslachtshormoon androgeen, maar deze is voor het menselijk organisme te verwaarlozen.

Farmacokinetica

Bij orale toediening in lage doses is de biologische beschikbaarheid van mifepriston 69%. De hoogste concentratie in het bloed wordt na 1,5 uur bereikt en 98% van de werkzame stof bindt zich aan plasma-eiwitten. In de lever wordt tijdens de oxidatieve afbraak waarbij het enzym CYP3A4 betrokken is, een methylgroep uit mifepriston verwijderd en een hydroxylgroep toegevoegd. Het geneesmiddel heeft een halfwaardetijd van 18 uur en 90% wordt via de feces uitgescheiden, de rest via de nieren.

Contra-indicaties

Mifepriston mag niet worden ingenomen bij overgevoeligheid voor de werkzame stof, bij chronische nierinsufficiëntie, bij ernstige (oncontroleerbare) astma en bij aangeboren stofwisselingsstoornissen (porfyrie).

Interacties met geneesmiddelen

Aangezien mifepriston een substraat is van het enzym CYP3A4, zijn interacties met CYP3A4-stimulerende of -remmende geneesmiddelen (rifampicine, fenytoïne, carbamazepine, sint-janskruid of erytromycine, itraconazol, ketoconazol, grapefruitsap) mogelijk, evenals met andere CYP3A4-substraten (atorvastatine, fenprocoumon). Bovendien kan mifepriston de effecten van glucocorticoïden (bv. dexamethason) verminderen.

Bijwerkingen

Veel voorkomende bijwerkingen van mifepristontherapie zijn:

• Vaginaal bloedverlies
• Weeën van de baarmoeder
• Krampen
• Infecties
• Diarree
• Misselijkheid en braken