Diazepam

Diazepam is een geneesmiddel uit de groep van benzodiazepinen. Binnen deze groep behoort diazepam tot de langwerkende vertegenwoordigers. Het heeft kalmerende, angstremmende en anticonvulsieve eigenschappen. Het wordt gebruikt voor de behandeling van angsttoestanden en epilepsie en als premedicatie voor chirurgische ingrepen. Zoals bij alle benzodiazepinen bestaat er bij langdurig gebruik van diazepam een risico op afhankelijkheid. Diazepam wordt meestal in tabletvorm gegeven, maar kan ook in andere vormen worden gegeven. Diazepam is onderworpen aan een strikt voorschrift.

Farmacodynamica

Het effect van diazepam is gebaseerd op de zogenaamde allosterische modulatie van de GABA-A-receptor in de zenuwcellen van de hersenen en het ruggenmerg. Dit betekent dat diazepam zich niet rechtstreeks bindt aan de bindingsplaats van GABA, maar aan een afzonderlijke plaats van de receptor. Dit verhoogt de affiniteit van GABA (gammaaminoboterzuur, een belangrijke remmende neurotransmitter) voor de receptor, waardoor de kans groter wordt dat deze opengaat. Dit resulteert in het depressieve effect van diazepam.

Farmacokinetica

Diazepam wordt geabsorbeerd in het maagdarmkanaal en bereikt een maximale plasmaconcentratie na ongeveer 1-1,5 uur. De plasma-eiwitbinding is 98-99%. Diazepam wordt in de lever afgebroken door de enzymen van het CYP450-systeem. De twee enzymen CYP3A4 en CYP2C19 zijn hierbij het meest betrokken. De resulterende metabolieten worden glucuronideerd en bijna volledig in de urine uitgescheiden. De eliminatiehalfwaardetijd is 1-2 dagen.

Drug interacties

Bij gelijktijdig gebruik met geneesmiddelen die ook door de enzymen CYP3A4 of CYP2C19 worden afgebroken, kunnen verhoogde spiegels van diazepam optreden. Deze omvatten: Cimetidine, omeprazol, disulfiram, ketoconazol, fluvoxamine en fluoextine. Combinatie met geneesmiddelen die hetzelfde of een soortgelijk effect hebben op het CZS (antidepressiva, sedativa, neuroleptica, anti-epileptica, anxiolytica, HIV-proteaseremmers) moet ook ten koste van alles worden vermeden. Bovendien mag diazepam niet worden gecombineerd met levodopa, theofylline, fenytoïne, fenobarbital en spierverslappers.

Bijwerkingen

Veel voorkomende bijwerkingen van diazepam zijn:

• Hoofdpijn
• misselijkheid
• Verminderd reactievermogen
• gastro-intestinale klachten
• Ademhalingsmoeilijkheden
• Hypotensie
• Urineretentie

Er is een grote kans op afhankelijkheid bij het gebruik van benzodiazepinen.

Toxicologische gegevens

LD50 (rat, oraal): 249 mg-kg-1